Η πυρπόληση της τουρκικής ναυαρχίδας (1890 - 1895)

Ο πίνακας απεικονίζει μια σκηνή πυρπόλησης τουρκικής ναυαρχίδας. Στο κέντρο της σύνθεσης, ένα φλεγόμενο πλοίο με την τουρκική σημαία να ανεμίζει στο κατάρτι, κάτι που αποτελεί το επίκεντρο της δραματικής δράσης. Η πρύμνη του πλοίου έχει υποστεί ζημιές και η φωτιά έχει καταλάβει μεγάλο μέρος του σκάφους. Το πλήρωμα, σε έντρομη ατμόσφαιρα, προσπαθεί να διασωθεί κατεβαίνοντας στις βάρκες που περιμένουν στο πρώτο πλάνο. Ναύτες γλιστρούν στα σχοινιά, ενώ άλλοι έχουν ήδη επιβιβαστεί στις βάρκες, αναζητώντας σωτηρία. Στη δεξιά πλευρά του πλοίου, τα κανόνια και το πυρπολικό τυλίγονται στις φλόγες. Ο καπνός είναι αρκετά πυκνός, καλύπτοντας τμήματα του πλοίου και σβήνοντας τον ουρανό. Στο σκοτεινό τοπίο, η λάμψη της φωτιάς και του φεγγαριού στο βάθος του ορίζοντα προσφέρουν μια μικρή αίσθηση φωτός. Αμυδρά διακρίνονται δύο ακόμη πλοία στον κυματισμό της θάλασσας, ίσως σύμμαχες δυνάμεις.
Ο Βολανάκης, με αριστουργηματικό τρόπο, αποτυπώνει τη δραματικότητα της στιγμής. Η ένταση της μάχης, η απελπισία του πληρώματος και η ατμόσφαιρα του θανάτου γίνονται αισθητές στον θεατή. Η ρεαλιστική απεικόνιση των λεπτομερειών, από τα φλεγόμενα ξύλα μέχρι τα πρόσωπα των ναυτών, εντείνει την αίσθηση αυθεντικότητας. Η ζωγραφική του Βολανάκη φέρει έντονα τα σημάδια της παιδείας του στη Σχολή του Μονάχου. Ο ακαδημαϊκός ρεαλισμός, με την άψογη τεχνική και την έμφαση στην λεπτομέρεια, είναι εμφανής. Παρ' όλα αυτά, ο Βολανάκης καταφέρνει να ξεπεράσει τα όρια του ακαδημαϊκού ρεαλισμού και να προσδώσει στο έργο του μια έντονη εκφραστικότητα. Η δραματικότητα της σκηνής και η ψυχολογική φόρτιση των χαρακτήρων αγγίζουν τον θεατή, δημιουργώντας μια αίσθηση συγκίνησης και συμπόνιας.
Ο πίνακας του Βολανάκη αποτελεί ένα αριστούργημα της ελληνικής θαλασσογραφίας. Η σκηνή της ναυμαχίας ζωντανεύει μπροστά στα μάτια του θεατή.